zonderkunstenaarsgeenkunst

Just another WordPress.com weblog

14 Anne Berk: Verslag Platform ZKGK in Tweede Kamer, 20 maart 2008

with 2 comments

Anne Berk. Foto: Jerome Symons

Gesprek van Het Platform ZonderKunstenaarsGeenKunst met de fractiespecialisten van de Tweede Kamer op donderdag 20 maart.

Maandenlang werd er in de kunstwereld gediscussieerd over de herverdeling van de kunstsubsidies, waarbij meer geld naar nog minder kunstenaars moet gaan. Velen zullen hun beroep niet meer uit kunnen oefenen. Op 20 maart kwamen kunstenaars eindelijk zelf aan het woord. Het was bijzonder dat zij hun verhaal direct aan de verantwoordelijke politici konden vertellen.

Er was al eerder verzet tegen de plannen van het Fonds BKVB in de vorm van een handtekeningenactie van Lisa Couwenbergh en Ewoud van Rijn. Jerome Symons bood een podium voor de discussie op de site www.kunstsubsidiedebat.nl Kunstrecensent Anne Berk ging op zoek naar de ontbrekende cijfers bij de Boekmanstichting en vond de uitkomst verontrustend dat ze direct ging lobbyen naar de politiek. Daar kwam in januari het Platform ZonderKunstenaarsGeenKunst uit voort, dat nu wordt bemand door Jerome Symons, Anne Berk, Jane Boyd, Frode Bolhuis, Abraham Vega, Ida van der Lee en wordt gesteund door FNV-Kiem. Het Platform lanceerde in februari een nieuwe handtekeningenactie en zocht direct contact met de politiek. Na een zeer intensieve lobby lukte het om dit onderwerp op de agenda te plaatsen. Het was hartverwarmend dat er veel kunstenaars op 20 maart naar Den Haag waren gekomen. De tribune zat vol. Na een korte inleiding van woordvoerder Anne Berk deden bekende kunstenaars als Peggy Bannenberg, Petra Boshart, Joost Conijn, Zeger Reijers, Jerome Symons, Maria Verstappen, Henk Visch en Rob Voerman hun verhaal aan de vertegenwoordigers van de vier belangrijkste politieke partijen. Zij toonden beelden van hun werk en vertelden over hun de marginalisering van de kunstenaars, dalende inkomsten en de noodzaak van subsidies.

Kunstenaars verdienen een aparte status. Joost Conijn, Jerome Symons en Henk Visch riepen de politiek op de kunst te ondersteunen vanwege haar intrinsieke waarde. Joost Conijn vindt de kunstenaar belangrijk als vrije onafhankelijke geest, die ons kan inspireren. Voor Jerome Symons is de kunst onmisbaar omdat zij de onzekerheid verbeeldt. En Henk Visch presenteerde zijn statement in de vorm van een gedicht: ‘Kunst is een algemeen goed, zoals de waterleiding. Dat zijn zaken die je niet moet overlaten aan de vrije markt. Kunst is geen luxe, kunst is geen economie’, sprak hij. ‘De Belgen noemen het een noodzaak, de Russen noemen het eeuwig, de Brazilianen liefde. Wat zeggen de Nederlanders? Dat is een vraag die ik u stel’, vroeg Visch aan de Tweede Kamerleden….

Anne Berk stipte de problemen aan. ‘Kunst onmisbaar is voor reflectie. Kunst is de ruggengraat van onze westerse cultuur en belichaamt ons geloof in individuele vrijheid. Dat rechtvaardigt overheidssteun. Maar kunstenaars kunnen niet overleven op de markt en hun situatie verslechtert. De verschillende geldbronnen (WWIK en Geldstroom BKV) drogen op en het Fonds heeft straks nog maar 200 basisbeurzen en 70 startstipendia voor 12.000 kunstenaars…En van het budget voor beeldende kunst (70,6 miljoen) wordt slechts 10 miljoen direct aan de kunstenaars uitgekeerd. Waar blijft de rest?’ Opvallend is dat ook (internationaal) succesvolle kunstenaars subsidies nodig hebben, zoals Driessen/Verstappen die tijdrovend pionierswerk verrichten om kunstmatige groeimechanismen op de computer te ontwerpen. Hun digitale werk is moeilijk te verkopen, net als de installaties met levende organismen van Zeger Reijers. Schrijnend was zijn verslag over de Ouborgprijs, die bestond uit een bedrag van 4700,- euro, een tentoonstelling in het Haags Gemeentemuseum en een catalogus. Er was echter geen geld voor productie en geen honorarium, zodat hij eindigde met een verlies.Petra Boshart hekelde de eenzijdige criteria van het Fonds BKVB, waar zij als steenbeeldhouwster werd afgewezen. Boshart belandde in de WWIK, maar toen de termijn van vier jaar om was bleek zij, zoals zovelen, niet in staat om financieel op eigen benen te staan. Steenhouwen is zeer arbeidsintensief en tijdrovend en dat kàn niet in de huidige markteconomie. Ze geeft nu les en komt nu aan haar eigen werk niet meer toe. Boshart stoort zich aan ondersteunende instanties als Kunstenaars & Co, die proberen je met kostbare cursussen naar de markt te begeleiden. ‘Iedereen profiteert ervan, behalve de kunstenaar zelf”.Sieraadontwerper Peggy Bannenberg volgde een 4 jarige vakopleiding tot goudsmid en een 5 jarige opleiding aan de Rietveld Academie, qua niveau vergelijkbaar met een universitaire studie. ‘Een sieradenmaker is dus geen hobbyist of zondags knutselaar!’, zegt Bannenberg, maar net als keramisten en textielkunstenaars heeft ze last van de lage prijzen op de markt. Het arbeidsintensieve werk wordt niet betaald. Zij leeft van een basisstipendium en geeft les op een cultureel centrum voor een 16,36 eurocent per uur!

Rob Voerman gaat het nu voor de wind, maar hij kreeg tien jaar lang subsidies. ‘En dat is nodig om je werk te ontwikkelen,’ zegt Voerman. Recentelijk verkocht hij zelfs werk aan het MOMA in New York, maar dat kon hij maken dankzij een provinciale subsidie (Geldstroom BKV) die nu is afgeschaft. In zijn woonplaats Arnhem voert Voerman een protestactie tegen het gemeentelijk beleid, dat is gericht prestigeobjecten, maar de locale kunstenaars marginaliseert.

Hans van Leeuwen (SP), Nicolien van Vroonhoven (CDA), John Leerdam (PvdA) en Mariko Peters (Groen Links) waren onder de indruk. Uit hun reacties bleek dat het probleem aan hun aandacht was ontsnapt. En dat is geen wonder.

‘Alle andere disciplines staan meteen bij de politiek op de stoep als er wordt bezuinigd, maar beeldend kunstenaars zijn individualistisch en komen niet als beroepsgroep voor zichzelf op’, zegt Inger Minnesma van FNV-Kiem. Daar komt nog bij dat ook de gangbare spreekbuis van kunstenaars naar de politiek, de Federatie Kunstenaarsverenigingen, is wegbezuinigd. De reactie van de politici spitste zich toe op de vraag hoe dit gat gevuld moet worden.

‘Hoe kan de politiek samen met de kunstenaars optrekken? Moet er een sectorinstituut worden opgericht? Hoe moet de communicatie met de kunstenaars worden hersteld? Kunt u nog iets zeggen over het op te richten Fonds de Mecenas?’

Maar over de gesignaleerde problemen, het feit dat slechts 8% van de kunstenaars nog financieel wordt gesteund, geen woord…

27 maart wordt er weer vergaderd in de Tweede Kamer, en jullie kunnen daar bij zijn.

We wachten in spanning af…

Anne Berk 075-6846840    21 maart 2008

Written by zonderkunstenaarsgeenkunst

maart 21, 2008 bij 8:48 pm

2 Reacties

Subscribe to comments with RSS.

  1. Naar aanleiding van uw gesprek met de commissie Beeldende Kunst wil ik u erop wijzen dat er ook kunstenaars zijn die op geen enkele manier subsidies krijgen en deze ook totaal niet willen ontvangen. Velen overleven door toegepaste kunst, een ander baantje erbij en de meesten zijn autodidact. Zelf ervaar ik de huidige kunstwereld als een beklemmende kleine introverte wereld die er vooral op gericht is haar eigen financiele en artistieke belangen in stand te houden. Het publiek is blank, rijk en op leeftijd., de kunstenaars narcistisch, vaktechnisch onbekwaam en leven meestal in eigen kring (buiten de samenleving).
    En dat laatste is misschien het grote probleem waarom makers steeds meer gemarginaliseerd worden. Kunst heeft buiten de subsidies, eventuele internationale status en businessclubs geen enkele legitimiteit meer in onze samenleving. De Nederlandse kunstwereld is een van de laatste instituten die nog niet begrepen heeft dat de wereld veranderd is.

    Verder zou ik u willen attenderen op twee artikelen die een verhelderend beeld geven over de status van de beeldende kunst;

    http://www.sudsandsoda.com/notes/vn.html

    en zie HIER een ander artikel.

    U dit mede gedeeld te hebben, wens ik u een fijne week toe.

    Frans Smeets
    http://www.franssmeets

    Frans Smeets

    maart 31, 2008 at 10:41 pm

  2. Aan Frans Smeets,
    Als van de 12000 kunstenaars er zo’n 500 subsidie ontvangen, is het duidelijk dat er dus meer kunstenaars zijn die niet gesubsidiëerd worden dan wel. Daaronder zijn er ongetwijfelt velen die nooit subsidie aanvragen. Deels uit principe, deels uit onvrede met het systeem. Daarnaast zijn er ook velen die negatieve verwachtingen heben over hun kansen op toekenning en daarom de moeite van een aanvraag vermijden. De opmerking: ….de kunstenaars (zijn) narcistisch, vaktechnisch onbekwaam en leven meestal in eigen kring (buiten de samenleving), is stigmatiserend en geldt absoluut niet voor vele sociale, hardwerkende collega’s. Dat de wereld is veranderd staat buiten kijf, sterker nog, het zijn de kunstenaars die de aanjager van die veranderingen zijn, al moet ik erkennen dat er ook, net als in het gewone leven, conservatieve krachten op de kunstenaars inwerken.

    Hans de Vries

    april 2, 2008 at 8:23 am


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: